Huwelijkse voorwaarden niet altijd beschermend bij vergeten verrekenbeding
Veel mensen denken dat huwelijkse voorwaarden betekenen dat ieder zijn eigen vermogen behoudt. In de praktijk ligt dat vaak genuanceerder.
Dat blijkt ook uit een recente uitspraak van de Rechtbank Overijssel. Een echtpaar was gehuwd onder huwelijkse voorwaarden en dacht hun financiële zaken goed geregeld te hebben. Toch ontstond bij de echtscheiding een uitgebreide discussie over de verdeling van het vermogen. De oorzaak? Een periodiek verrekenbeding dat jarenlang niet was uitgevoerd.
Periodiek verrekenbeding in huwelijkse voorwaarden
In de huwelijkse voorwaarden hadden partijen vastgelegd dat er geen gemeenschap van goederen bestond. Daarnaast was een periodiek verrekenbeding opgenomen. Zo'n verrekenbeding houdt in dat echtgenoten jaarlijks het inkomen dat na betaling van de huishoudelijke kosten overblijft met elkaar moeten verrekenen. Op papier klinkt dat eenvoudig, maar in de praktijk wordt dit vaak vergeten. Ook in deze zaak hadden partijen het beding jarenlang niet uitgevoerd.
Dat lijkt misschien onschuldig, maar bij een echtscheiding kan dat verstrekkende gevolgen hebben.
Waarom is dat een probleem?
Wanneer een periodiek verrekenbeding niet wordt nageleefd, gaat de wet ervan uit dat het aanwezige vermogen is opgebouwd uit inkomen dat eigenlijk verrekend had moeten worden. Daardoor kan een echtgenoot niet zomaar stellen dat spaargeld, beleggingen of andere bezittingen volledig van hem of haar zijn. De rechter neemt in beginsel aan dat dit vermogen moet worden verrekend, tenzij kan worden aangetoond dat dit anders ligt. Dat bewijs is lang niet altijd eenvoudig te leveren. Zeker niet wanneer een huwelijk vele jaren heeft geduurd en financiële gegevens niet meer volledig beschikbaar zijn.
De bewijslast draait om
Hier zit de juridische valkuil. Normaal gesproken moet degene die aanspraak maakt op vermogen aantonen waarom hij of zij daarop recht heeft. Bij een niet-uitgevoerd verrekenbeding werkt dat vaak anders. Dan moet degene die stelt dat bepaald vermogen buiten de verrekening valt, kunnen bewijzen waarom dat zo is. Denk bijvoorbeeld aan een vermogen dat al vóór het huwelijk aanwezig was. Zonder voldoende documentatie kan het lastig zijn om dat jaren later nog aannemelijk te maken. Het gevolg is dat discussies kunnen ontstaan over spaargeld, beleggingen, ondernemingsvermogen en andere bezittingen waarvan partijen dachten dat deze buiten de verdeling zouden blijven.
Praktische les
Deze uitspraak laat zien dat huwelijkse voorwaarden niet automatisch betekenen dat vermogens volledig gescheiden blijven. Wie een periodiek verrekenbeding heeft opgenomen, doet er verstandig aan dit ook daadwerkelijk uit te voeren en vast te leggen. Gebeurt dat niet, dan kan een rechter bij een echtscheiding alsnog tot een omvangrijke verrekening van vermogen komen. Huwelijkse voorwaarden kunnen veel duidelijkheid bieden, maar alleen wanneer ook de afspraken die daarin zijn opgenomen daadwerkelijk worden nageleefd.
Rechtbank Overijssel, 19 mei 2026